Кср деген не



1936ж.5 желтоқсандаКСРО-ның жаңа конституциясы қабылданып, онда Қазақ АКСР-і одақтас республикалардың бірі болып қайта құрылып, Қазақ КСР деп аталынсын делінді. (КСРО-ның алғашқы конституциясы 1924ж; ал ең соңғы конституциясы 1977ж.қабылданған).

1937ж. наурызда Қазақ КСР-ң алғашқы конституциясы қабылданды. (Қазақ КСР-ң ең соңғы конституциясы 1978ж. бүкіл халықтық талқылауға ұсынылып қабылданған еді). 1937ж. Қазақ КСР-ң Конституциясы бойынша


Қазақ КСР-ң саяси негізгі еңбекшілер депутаттарының кеңестері болса, экономикалық негізі социалистік шаруашылық жүйесі болған. КСРО кезінде жергілікті жергілікті өкімет билігі еңбекші депутаттарының жергілікті кеңестері атқару комитеттерінің қолында болған. КСРО кезіндегі барлық одақтас республикалардың ақша бірлігі сом болды.

1937 ж. КСРО Жоғарғы кеңесіне сайлау болып, оған Қазақ КСР-нен 44 депутат сайланды. Олардың арасында әйгілі шахтер Т.Күзембаев, мұнайшы С.Зұрбаев, паравоз машинисі Л.Березняк, комбайыншы И.Логвиненко, сауыншы С.Оңғарбаева т.б. болды.

1938ж. Қазақ КСР-ң Жоғарғы кеңесіне де сайлау өтіп, оған барлығы 300 депутат сайланды. Оның 60-ы әйел болса, 152-сі қазақ ұлтының өкілдері еді. 1938ж. 15 шілдеде Қазақ КСР Жоғары кеңесінің 1-ші сессиясын халық ақыны Ж.Жабаев ашты. 1947ж. Қазақ КСР-і Жоғары кеңесіне екінші сайлау өтіп, оған 300 депутат сайланды. Ал үшінші сайланған Қазақ КСР-і Жоғары кеңесінің құрамында 400 депутат болса, 1955ж. төртінші сайланған Қазақ КСР-і Жоғары кеңесінің құрамында 450 депутат болған.


Еңбекшілердің әлеуметтік-тұрмыстық жағдайын жақсарту мәселелерімен кәсіподақ ұйымы айналысты. 1940ж. Қазақстан кәсіпшілер одағына 1млн. астам еңбекшілер мүше болды. Қазақстан кәсіподақтарының республикалық 1-ші конференциясы 1948ж. өтті.

Источник: studopedia.info

Қазақстан тарихы
нағыз ҰБТ — 2019

1. Алдыңғы ерте қола кезеңі: Нұра
2. Ботай мәдениетімен байланысты, адамзат өркениетіндегі ең үздік жетістіктердің
бірі: Жылқыны қолға үйрету
3. Дамыған орта ғасырға жататын мемлекеттер: Қыпшақ, Қарақытай
4. “Бәйгетөбе” жерлеу орнын ашқан ғалым: Ә.Төлеубаев
5. 1161 ж. Бұхвар хандығының Қазақ хандығымен келісімге келу себебі:
Бұқарлықтардың Ташкент түбінде жеңілуі
6. Қазақстанда фермерлік шаруашылықты құру мен дамытуға талпынған тұлға:
И.Худенко
7. Түркістан аймағында оғыздардың елтірі беретін қойларды көп өсіретіндігін
жазған тарихшы: Ибн Хаукәл
8.


уке ханның билігі кезінде Қазақ хандығының басқару жүйесінде орын алған
оқиға: Билер құзіреті артты
9. Қуаңшылық жылдары тәңірге сыйынып жасалатын ырым: Тасаттық
10. Тәуелсіз Қазақстанның Елтаңбасы мен Туының жаңа үлгелері қабылданды:
1992 жылдың маусымында
11. Оқиғалардың хронологиялық дұрыс ретін анықтаңыз: 1)Бөкей ордасының
құрылуы 2)Орта жүзде хандық биліктің жойылуы 3)Кіші жүзде хандық
биліктің жойылуы
12. Ежелгі дәуірде аргиппейлер қоныстанған аймақ: Солтүстік Қазақстан
13. Мәтінде сипатталған еңбектің авторын анықтаңыз: Мен қазақ ішіне кеттім.
Түркістанда Есім хан қасында үш ай тұрдым: Әбілғазы Бахадур хан
14. Қола және Мыс орақтар табылған Солтүстік Қазақстандағы қоныс: Степняк
15. Ботай мәдениетімен байланысты, адамзат өркениетіндегі ең үздік жетістіктердің
бірі: жылқыны қолға үйрету
16. Ортағасырлық наймандардың орталығы Балықты қаласы орналасты: Орхон
өзенінің бойында
17. Тәуке ханды ежелгі Спартаның ақылгөйі Ликургпен теңеген ғалым:
А.И.Левшин
18. ХХ ғасырдың ІІ жартысында хром қоспалары зауыты салынған қала: Ақтөбе
19. Жаңа экономикалық саясат жылдарындағы республикамыздағы түсті
металлургияның басты ауданы:Кенді Алтай
20. Ұжымдастыруға қарсы болған толқулар мен бой көрсетулер саны: 372
21. Қасым ханның қасқа жолының мүлік заңына енді: Жер дауы
22.

РО-да 1960-1980 жылдар аралығын қамтыған кезең: Тоқырау
23. Ғұндар туралы мәлімет қалдырғандар: Прийск пен Марцеллин
24. Қола дәуіріне жататын Түгіскен кесенесі орналасқан жер: Сырдың төменгі
ағысы
25. Хақназар билікте болған кезде Жетісу мен Ыстықкөл аймағын басып алу
мақсатымен қазақ хандығына қарсы соғыс ашқан Моғолстан ханы: Абдрашид
26. XI ғасырдың ортасында өмір сүруін тоқтатқан ел: Қарахан, Қарақытай,
Қыпшақ
27. Алтын орда,ақ орда,моғолстан мемлекетін әлсіретті: Аксақ Темір жорықтары
28. Бүкіл ресейлік мұсылман сьезі Орынбордағы 1 жалпықазақ сьезі өтті қай жылы:
1905 жылы 15 тамызда
29. 1916 жылғы ұлт азаттық қозғалысқа қатысқан ревалюцияшыл демократияшыл
зиялылардың бірі: Майкотов
30. Ұжымдастыруға қарсы болған толқулармен бой көрсетулер саны: 400-дей
31. 1870 жылы Ташкент қаласында қазақ және өзбек тілдерінде жарық көре
бастаған газет: Түркістан уалайаты
32. Жаяу Мұсаның әлеуметтік әділетсіздікке қарсы наразылықтан туған әні: Ақ
сиса
33. Еңбекшілерге өнеркәсіп және азық өнімдерін карточкамен өлшеп беру
жойылған жыл: 1947
34. Алтын ордада іс қағаздарымен айналысқан: білікшілер
35. Жеке адамдардың және қоғамдық ұйымдардың мүліктерін мемелекеттің
уақытша өзіне қаратып алуы: реквизиция
36. Ғұндар қамтитын аралық: б.з.б. IV — б.з III
37. Савроматтар жөнінде дерек қалдырған тарихшы: Диадор, Үлкен Плиний,
Полибий
38.

37 жылы наурызда қабылданған құжат: Қазақ КСР-інің Конституциясы
қабылданды
39. Қаңлылардың Жетіасар мәдениетінің таралу аймағы: Қуаңдария, Жаңадария
аңғарлары
40. 1991 жылы Н.Ә.Назарбаевтың құрамынан шығатын мәлімдеген саяси ұғым:
Коммунист
41. Қарлұқ қағанатының ыдырау себебі: Түріктердің жаулап алуы
42. 20 ғасырдың 70 жылдары Алматы облысында ауылшаруашылығын басқарудың
жаңа формаларын енгізген кім:Худенко
43. Ленфильм киностудиясында түсірілген алғашқы дыбысты кино: Амангелді
44. 2011 жылы Қазақстан Республикасы төрағалық етті: Еуропа қауіпсіздік және
ынтымақтастық ұйымы
45. Орыстың атақты ақыны А.С.Пушкин орынбор жеріне зерттеу жүргізді:
Е.Пугачев бастаған шаруалар көтерілісі жайында.
46. Тәуке ханның билігі кезінде қазақ хандығының басқару жүйесінде орын алған
оқиға: билер құзіреті артты
47. Өндіруші шаруашылық пайда болды: Неолитте
48. ХІІІ ғасырың басында Қыпшақтардың Сыр бойындағы қалаларын басып алған
мемлекет: Хорезм
49. Іле өзенінің оң жақ жағалауында Желшалғыр тауының етегінде орналасқан сақ
қорымы:Бесшатыр
50. Қасым ханның қасқа жолының мүлік заңына енді: жер дауы, мал-мүлік дауы
51. 1965 жылы алғашқы мұнай алынды: Өзен
52. 1930 жылы болған Созақ көтерілісіне қатысқан адам саны: 5 мыңдай
53. Үш жүз партиясы саяси аренаға шықты: 1917
54. 1918 жылы құрылған Түркістан АКСРнің астанасы: Ташкент
55.

ғасырдың 60 жылдары мата мақта комбинат салынған қалалар: Алматы,
Шымкентте
56. Астанаға бейбітшілік мәртебесін берген халықаралық ұйым: ЮНЕСКО
57. Ірі қала әкімдерінің Қарақытай билеушісіне жыл сайын
төлеген жер салығы: Харадж
58. Ноғай ордасын 1426-1440 жылдары билеген тұлға: Нұраддин
59. Көне түрік жазуындағы тас мүсіндердің атауы: Балбық
60. Ұлттық валютаны енгізу туралы Қазақстан Президентінің Жарлығы шықты:
1993 жылы қараша
61. Есік обасын ашқан археолог-ғалым: Қ.Ақышев
62. XVIII ғ.Тарбағатайдағы дәстүрлі мал жайылымдарын қайтаруға күш жұмсаған
хан: Абылай
63. Савроматтар жөнінде дерек калдырган тарихшы: Полибий
64. Ақпан революциясынан кейін болған оқиға: Монархия құлатылды
65. Тегістегіш-жонгышгтар неолиттік Қараүңгір тұрағы табылған аймақ: Оңтүстік
Қазақстан
66. Шығыста «шығыс ху» тайпаларын бағындырған, батыста тайналарына
жорықтар жасаған билеушісі: Мөде
67. Наркеш Дайын билік құрған кезінде дами бастаған
мемлекет: Найман
68. Әр түрлі кауымдық топтардың негізінде жаңа құрамдағы туыстас тайпаның
немесе халықтың қалыптасуының ғылыми атауы: Этногенез
69. Есен-бұға құрметпен қарсы алып, Моғолстанның батыс бөлігін берген
мәртебелі сұлтандар: Керей мен Жәнібек
70. 1920 жылы құрылған Қырғыз (қазақ) Автономиялы Кеңестік республикасының
жоғарғы органдары: Орталық Атқару Комитеті, Халық Комиссарлары
Кеңесі
71.

ғасырдың 80-жылдарының соңында экономикалық және саяси талаптар
қойған ереуіл: Қарағанды шахтерлерінің ереуілі
72. Атырау облысы Жылыой ауданынан табылған ескерткіш: Аралтөбе
73. Сақ қаласы Бәбіш-Молда орналасты: Жаңадария бойында
74. Бүкілресейлік мұсылман съезі мен Орынбордағы 1 жалпықазақ съезі өтті: 1917
жылы
75. Абай Құнанбаевтың саяси көзқарасының қалыптасуына ықпал еткен
тұлғалардың бірі: Е.Михаэлис
76. “Қазақстан — 2030” стратегиясының жарияланған жылы: 1997 жыл 10 қазан
77. 1883 жылы әскери училище ашылған қала: Орынбор
78. Индустрияландыру кезінде Қазақстанның табиғи байлықтарын зерттеуде үлес
қосқан ғалым: Қ.И.Сәтбаев.
79. Қазақстанда бағаны босату туралы Жарлық шыққан жыл: 1992 жыл 6 қаңтар
80. 1991 жылы 13 желтоқсанда Орта Азия мемлекет басшылары бас қосқан қала:
Ашхабадта
81. Батыс Түрік қағанатының саяси беделін күшейткен қағандар: Шегу, Тон,
Тардуш
82. “Орынбор губерниясының топографиясы” (Орынбор өлкесінің топографиясы)
еңбегінің авторы: П.И.Рычков
83. Авторларды шығармаларымен сәйкестіріңіз:
Е.Бекмаханов — Қазақ КСР тарихы, Ғ.Мүсірепов — Оянған өлке,
Қ.Қожамьяров — Назугум, М.Төлебаев — Біржан Сара, Қ.Телжанов -Жамал
(жауабы)
84. Сырдария өзенінің төменгі ағысында орналасқан ртағасырлық қала:
Баршынкент
85. 1883 жылы Ор (Орск) қаласында ашылған оқу орны: қазақ мұғалімдер мектебі
86.

діруші шаруашылық пайда болды: неолитте
87. Б.з.б. ІІ-ІV ғасырларында болған тарихи оқиға: ғұндардың шығыстан батысқа
қарай көшуі
88. “Менің темір қорытатын тұтқыным”, — деп түріктердің кәсібі туралы айтқан
жужан қағаны: Анағұй
89. Қазақстандығы ауылды дамыту жылдары: 2003-2005 ж.
90. 1845 жылы патша әкімшілігінің салған бекіністері орналасты: Ырғыз, Торғай
91. Орыстың ақыны Пушкин Орынбор жерінде зерттеу жүргізді — Е. Пугачев
бастаған шаруалар
92. Жетісу жерінде өмір сүрген ортағасырлық мемлекет — — Жетісу
93. «Қасым ханның қасқа жолының» мүлік заңына енеді- жер дауы.
94. ХХ ғасырдың 80 жылдарының соңында экономикалық және саяси талаптар
қойған ереуіл — қарағанды шатерлерінің ереуілі
95. Орта Азия мен Қазақстандағы су құбырлары жүргізілген ең кене моншалар
орналасқан қала — Тараз
96. 1801 жылы Бекей ордасы құрылды, 1822 жылы Орта жүзде хандық билік
жойылды
97. Темір дәуіріндегі шаруашылықтың негізгі жаңа тәсілі: көшпелі мал
шаруашылығы
98. 1935 жылы жарық көрген “Қазақстанның көне заманнан бергі тарихы” еңбегінің
авторы: С.Асфендияров
99. Бүкілресейлік съезі мен орынбордағы жалпы казак -1917 ж.
100. 1907 жылы Орал облысынан II мемлекеттік думаға сайланған, қоныс
аударудың қазақтардың шаруашылығына кері әсерін балндаған қайраткер — Б.
Каратаев
101. Жалайырлар туралы алғашқы деректер кездеседі: моңғол шежіресінде
102.

нголияның аумағында қалыптасқан ортағасырлық мелекеттік
бірлестіктер- найман, керейт
103. 2003 жылы қабылданған индустриялық — инновациялық бағдарлама: 2015
жылға дейін
104. 2004 жылы Президент бастамасымен құрылған бағдарлама — “Мәдение
мұра”
105. 1925 жылы Қазақ АКСР-і Кеңестерінің V съезінде қабылданған шешім:
“Қазақ” атауын қалпына келтіру
106. Инкрустация дегеніміз — бұйымға оюлы өрнектер салу
107. Ортағасырлық наймандардың орталығы Балықты қаласы орналасты:
Орхон өзені бойында.
108. "Әл-Макдиси деректеріне қарағанда Х ғасырдың ақ шенінде…1130 жылы
қарақытайлар басып алған»-Баласұғұн
109. Темір дәүіріндегі шаруашылықтың негізгі жаңа тәсілі- мал
110. 13 қола жебе, қорамсақ жұрнағы табылған оба:Шілікті
111. Бір немесе бірнеше елдің басқа бір елдің ішкі істеріне зорлықпен қол
сұғуы: интервенция
112. Ұлы Жібек жолындағы қалалардың әлеуметтік — экономикалық жағынан
әлсіреуіне әсер етті: моңғол шапқыншылығы
113. Қазақ өлкесін басқару жөніндегі революциялық Комитет құрылған
мерзім: 1919 жылы
114. Жаяу Мұса Байжанұлының әлеуметтік әділетсіздікке қарсы
наразылықтан туған әні: “Ақ сиса”
115. КСРО-да 1960-1980 жылдар аралығын қамтыған кезең: “Тоқырау”
жылдары
116. Қазақстанның әлемнің дамыған 30 ел қатарына енуін міндеттеген
мемлекеттік бағдарлама: “Қазақстан — 2050”
117. Жаңа экономикалық саясат жылдарында дамыған ауылшаруашылығын қалпына келтіру мақсатында құрылған ұйым -Қосшы одағы


Источник: vk.com

Қазақ АКСР-нің құрылу тарихы

Бұрынғы Ресей империясының шеткі аудандарында, соның ішінде Қазақстанда алдымен уақытша өкімет, кейін Кеңес өкіметі орнағаннан кейін ұлттық мемлекет құру жайлы мәселе қарала бастады. Ресей империясының шеңгелінен босаған өзге халықтармен қатар қазақ елі де азаттыққа ұмтылды.

Елдің шығысындағы алғашқы Кеңестік республика 1918 жылы 30 сәуірде жарияланған Түркістан Автономиялы Кеңестік Социалистік Республикасы (Түркістан АКСР-і) болып табылады. Қазақстанның оңтүстік облыстары (бұрынғы Сырдария, Жетісу обл.) Түркістан АКСР-інің құрамына енді. Түркістанда құрылған алғашқы ұлттық мемлекет көп өмір сүрген жоқ.

1919 жылдың аяғы мен 1920 жылдың басында Қазақ автономиялы Кеңестік Социалистік Республикасын құруға дайындық қызу жүріп жатты.

1920 жылы 20 тамызда РКФСР құрамындағы «Автономиялы Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасын құру туралы» декрет қабылданды. 1920 жылы 4 қазанда Орынбор қаласында Қазақ АКСР Кеңестерінің құрылтай съезі өткізілді. Қазақ АКСР Орталық Атқару Комитетінің төрағасы С. Меңдешев, ал Қазақ АКСР-ның  Халық Комиссарлар Кеңесінің төрағасы В.А.Радус-Зенькович болды. Съезде «Қазақ АКСР еңбекшілері құқықтарының декларациясы» қабылданды. «Декларацияда» Қазақ АКСР-ның мемлекеттік басқару органдары, азаматтардың құқықтары мен міндеттері айқындалды.

Қазақ АКСР құрамына Ақмола, Семей, Торғай, Орал облыстары және Каспий облысы мен Астрахань губерниясының қазақтар тұратын аудандары енді. Астанасы Орынбор қаласы (1920-1924) болып белгіленді. 1920 жылы 4-12 қазанда Орынборда Қазақ АКСР Кеңестерінің Құрылтай съезі өтті. Оған 273 делегат қатынасты. Съезде  Қазақ АКСР-нің ОАК сайланып, ХКК құрылды. 1921 жылы соғыс коммунизм саясатының орнына жаңа экономикалық саясат енгізілді. 1921-1922 жылдары жер-су реформалары жүргізіліп, 470 мың гектардан аса жер қазақ шаруаларына қайтарылды. 1924 жылы 5-10 қаңтар аралығында өткен Қазақ АКСР Кеңестерінің 4-съезінде республика конституциясының жобасы талқыланды. Кеңестік Орта Азия республикаларының ұлттық-межелеу нәтижесінде Жетісу және Сырдария облыстарының  қазақ аудандары Қазақ АКСР-ге қосылды. Патша әкімшілігі кіргізген «киргиз» деген атау 1925 жылы сәуірде жойылып, қазақтар өзінің тарихи атауын қайтарып алды. 1924 жылы ел астанасы Орынбордан Қызылордаға көшіріліп, Орынбор губерниясы РКФСР-ге өтті.

Жаңа әкімшілік бөлік бойынша Қазақ АКСР  құрамына Ақмола, Ақтөбе, Жетісу, Семей, Орал (құрамына Бөкей облысы уезд дәрежесінде кірді) облыстарынан  және республика Үкіметке тікелей бағынатын Қостанай округі мен Адай уезі, сондай-ақ, Қарақалпақ автономиясы облысқа кірді. 1928 жылы Қосшы одақтары нығайтылып, 300-ден астам ұжымшар, 5 кеңшар құрылды, губерниялар мен уездер таратылып, округтер мен аудандар құрылды.

1929 жылы 13 округ (Адай, Ақмола, Ақтөбе, Алматы, Гурьев (қазіргі Атырау), қарқаралы, Қызылорда, Қостанай, Кереку (қазіргі Павлодар), Қызылжар (қазіргі Солтүстік Қазақстан облыстары), Семей, Сырдария, Орал) құрылды. 1929 жылы мамырда ел астанасы Алматыға көшірілді.

1929 жылы жаппай ұжымшарға бірігу қозғалысы басталды. Ол байлар мен кулактарды тап ретінде жою, кеңестік озбырлық тұтатқан көтерілістерді қарулы күшпен басу және көшпелі халықты отырықшыландыру науқандарымен қатар жүргізілді.  1928-1937 жылдары республикада 1-2 бесжылдық жоспарлары бойынша 200-ге жуық ірі өндіріс орындары салына бастады. Олардың ішіндегі ірілері Шымкент қорғасын, Балқаш мыс қорыту зауыттары болды.

КСРО-дағы 3-көмір бассейні атанған Қарағанды және Алтайдағы кен орындары тез дамыды. Жедел түрде Түрксіб темір жолы іске қосылды. 1932 жылы бұрынғы округтер таратылып, орнына 6 облыс (Алматы, Ақтөбе, Батыс Қазақстан, Қарағанды, Оңтүстік Қазақстан, Шығыс Қазақстан) құрылды.

1936 жылы 5 желтоқсанда КСРО-ның жаңа конституциясы бойынша Қазақ АКСР-ы одақтас республикаға айналды.

Источник: www.metod-kopilka.ru


You May Also Like

About the Author: admind

Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *

Этот сайт использует Akismet для борьбы со спамом. Узнайте, как обрабатываются ваши данные комментариев.